2015-11-03

Voorbeelden van landschapselementen en prehistorie: depressies in het landschap


Francais: voir plus bas, s.v.p.


English: please  scroll down


Inleiding
Het landschap is in de prehistorie meer dan nu van doorslaggevende betekenis geweest voor de mogelijkheden om zich te vestigen, te verplaatsen en zich van voedsel te voorzien. Hiervan zijn talloze voorbeelden bekend, variërend van het zich verplaatsen over de midden terrassen langs beken en rivieren tot  het verblijven op hoge plateaus met weids panorama.
In het landschap was het ook belangrijk vaste punten te vinden, waar je kon afspreken, maar ook om je te oriënteren hoe ver je al was. in uitgestrekte dichte boslandschappen, waarin heuveltoppen niet goed zichtbaar waren, vormden poelen of moerassen vaak vaste oriëntatiepunten. Andere punten voor oriëntatie waren bijvoorbeeld  bijzonder oude bomen, de samenvloeiing van beken of rivieren, een grot, een plotselinge verhoging in het landschap, speciaal gevormde rotsen, enz. enz.
Depressies in het landschap zijn vrijwel altijd watervoerend geweest (zoals vennen, vijvers of  verdiepte moerassen).  In de prehistorie en zijn belangrijke plaatsen geweest voor de prehistorische mens: als vaste, onveranderde punten in het landschap, ter oriëntatie, als pleisterplaatsen voor mens en dier, als plaatsen waar leem werd gewonnen, en later als drinkplaatsen voor het vee.

Putten (NL): het  Solsche Gat
Wie op de Veluwe kijkt naar het Solsche Gat  ziet een grote, meer dan 8 meter diepe kuil, welke  zeer waarschijnlijk in de laatste IJstijd als pingo ruïne is ontstaan: door ijsdruk is een enorm gat ontstaan, waar later smeltwater uit naar omlaag is gestroomd. Onderin de kuil ligt nog steeds  een moeras en  bevindt zich water, hierin is een bijzondere vegetatie te vinden. Vroeger was  het moeras begroeid.
Rond het Solsche Gat zijn legendes ontstaan, en het is zeker dat dergelijke plaatsen tot de verbeelding hebben gesproken vanaf dat ze zijn ontstaan. Opvallend is, dat een prehistorische weg, De Laak ( betekent grens en is nog de gemeentegrens en de grens  tussen Sprielder-  en Speulderbos)  langs het Solsche Gat loopt, waarlangs ook grafheuvels liggen (Hegener, 1995), hetgeen wil zeggen dat deze weg al enkele duizenden jaren oud zal zijn.
De diepte van Het Solsche Gat maakt het onwaarschijnlijk dat er door mensen is gegraven, zeker niet voor leemwinning, want daartoe is op eroderende  plateauranden op lagere plaatsen de leem eenvoudiger toegankelijk (vergelijk leemkuilen uit bv. het  Gaasterland).

                                          Afbeelding: Het Solsche Gat bij Putten (NL) afb. wikipedia
Image: Solse Gat in Putten (NL) Fig wikipedia.
Image: Le Solse Gat à Putten (NL); image de wikipedia. 

In dit mooie beukenbos in de Franse streek Lorraine ligt, in de gemeente Hettange - Grande een vergelijkbare depressie als het Solse Gat, met een diepte  van ca 10 meter, met dezelfde kenmerken namelijk een moeras met bijzondere vegetatie, waarin zich ook water bevind (leemhoudende bodem) , waarlangs een pad voert. in hetzelfde bos zijn door J.- Y. Ringenbach nog acht andere, vergelijkbare depressies waargenomen.
Afbeelding: de depressie in het bos van Soetrich (F) zou 
zeer wel een oude pingoruine uit de laatste ijstijd kunnen zijn, 
het vertoont dezelfde kenmerken als die van het Solsche Gat in Nederland.
Image: The depression in the Forest de Soetrich (F) would
very well be an old pingoruine from the last ice age,
the same characteristics as those of the Solsche Gat in the Netherlands.
Image: La dépression dans le Forêt de Soetrich (F) serait
très bien être une vieille pingoruine de la dernière ère glaciaire,
les mêmes caractéristiques que celles du Solse Gat aux Pays-Bas.

Nabij  het nabijgelegen Breistroff - La Grande vinden we de Heiligenstein, een kruis waarvan het fundament duidelijk uit de voorchristelijke periode dateert. Het kruis zelf is uit 1734. Achter dit kruis, in het bos vinden we een komvormig moeras in een laagte, van waaruit  een gegraven rondlopende gracht zichtbaar is. 

 Moeras  achter de Heiligenstein van waaruit een ringvormige gracht is gegraven. De functie hiervan is onduidelijk. Is het een voorstelling van de levensloop? 
Swamp behind the Heiligenstein from which an annular ditch was dug. Its function is unclear. It is a representation of the life?
Marais derrière le Heiligenstein à partir de laquelle un fossé annulaire a été creusé. Sa fonction est claire. Il est une représentation de la cercle de vie? 

Het moeras (M) met een greppel (F) welke afloopt en weer terugkomt in het moeras;ernaast een hoogte (H). Alle ingrediënten voor een sacrale plaats  uit de prehistorie zijn hier aanwezig. Mogelijk is de hoogte gebruikt als centrale plaats.
The Swamp (M) with a ditch (F) that expires and comes back in the marsh, next to it a height (H). All the ingredients for a sacred place in prehistoric times are here. Possibly, the height is used as a central location.
Le Marais (M) d'un fossé (F) qui expire et revient dans le marais, à côté de lui une hauteur (H). Tous les ingrédients pour un lieu sacré à l'époque préhistorique sont ensemble Eventuellement, la hauteur a été utilisé comme un emplacement central.


Kleine leemkuilen
Kleine, onnatuurlijke poelen zijn dikwijls gegraven tot een diepte van enkele meters, vooral voor de winning van klei. Vaak vinden we in dergelijke gebieden pottenbakkers activiteiten of faciliteiten tot het bakken van tegels of dakpannen, zie bijvoorbeeld bij Berg en Dal waar kleiputten zijn gevonden van Romeinse oorsprong, of nabij Brunssum in Zuid- Limburg. Het leem werd ook gebruikt voor als bouwmateriaal, als afwerking van wanden en vloeren.

Reizen door het landschap: nu en in de prehistorie
Wie tegenwoordig door het landschap reist wordt geholpen door aanwijzingen, die ons duidelijk maken hoe ver we al zijn op weg naar ons doel. Niet alleen als we door vreemd gebied reizen hebben we behoefte aan houvast onderweg "hoever zijn we al?" "O we zijn al halverwege". In de prehistorie zijn heuveltoppen, moerassen, depressies, poelen en andere referentiepunten gebruikt om door een uitgestrekt bebost landschap te reizen.

  Onderweg helpen richting borden ons, dit is niet alleen zo in het buitenland, maar zelfs in een  bekende omgeving gebruiken we ze onbewust.Afbeelding wikipedia
On our way, directional signs help us to confirm our direction not only abroad, but even in familiar places we unconsciously use them to measure progress of our trip
Pendant notre voyage,des panneaux directionnels nous aident, c'est pas seulement à l'étranger mais même dans des endroits familiers nous les utilisons inconsciemment, p.e. pour mésurer le progrès de notre voyage.

De Bemelerberg zal ook al in de prehistorie een markant punt zijn geweest; vanaf de hoogte was het hele Maasdal te overzien.Vuursteen werktuigen zijn dan ook op de Bemelerberg gevonden.
The Bemelerberg will even in prehistoric times have been a landmark; from the height the entire Meuse Valley could be overlooked.At the Bemelerberg flint tools were found.
Le Bemelerberg était, même dans les temps préhistoriques  un point de repère; à partir de la hauteur c'était possible de  superviser toute la vallée de la Meuse. Ici on trouve aussi des objets en silex.







Introduction
In prehistoric times, the landscape has been even more than now, a crucial place for the ability to settle, to move and to provide themselves with food. From these, many examples are known, ranging from the move over the middle terraces along streams and rivers, till  the settling on high plateaus with wide panoramas. In the landscape, it was also important to find fixed points where you could meet, but also to orientate, especially in vast dense forest landscapes, where hilltops were practically invisible, so ponds or swamps often served as fixed landmarks. Other points of orientation for example, were the very old trees, the confluence of streams or rivers, a cave, a sudden rise in the landscape "Cape", sculpted rocks, etc. etc. Depressions in the landscape are almost always aquifer (such as ponds, reservoirs or  deepened
swamps).During prehistoric times these formed important places for prehistoric man: a fixed, unchanged reference point in the landscape, for orientation, as stopping places, both  for humans and animals but also  as places where clay was mined, and later as a watering holes for livestock.
An example :Putten (NL): The Solsche Gat ( large depression) When we look at the depression named  " the Solsche Gat" in the region of the dutch  "Veluwe", you'll see a large, more than eight meters deep pit, which very likely is a relict from the last Ice Age, probably the remains of a very large pingo ruin phenomena: by ice pressure  a huge gap opened, which later filled up with melting water,  flowed down. At the bottom of the pit, there's  still alarge  swamp ( as a child I could cross this swamp by a special path, only locals knew) and there is water in this where we find a particular vegetation. Previously, it was  a large overgrown marsh. Around the Solsche Gat several  legends arose, and it is certain that such places have captured the imagination from which they arose. Notably, a prehistoric road, named "The Laak"  this means in dutch 'border' and is the municipal boundary and the boundary between Sprielder- and Speulderbos) runs along the Solsche Gat, along which lie mounds (Hegener, 1995), which means that this path already  will be several thousand years  old. The depth of the Solsche Gat makes it unlikely that there has been any digging by humans, especially for clay extraction, because to do so is eroding plateau edges lower to place the clay more easily accessible (compare Leemkuilen from eg. The Frisian Gaasterland). Moreover, digging always gives remarkable patterns in the landscape.
Forest of Soetrich (F)
The forest is located in the French Lorraine region, in the town of Hettange Grande similar depression as it Solse Gat, with a depth of 10 meters, with the same characteristics namely a swamp with special vegetation, which alsohas stagnant water (loamy soil) , along which performs a path. in the same forest  eight other similar depressions observed
by J.- Y. Ringenbach.
Travelling through the countryside now and in prehistory
Travveling through the landscape  we are supported  by clues that show us how far we are already on our way to our goal. Not only as we travel through a strange area we need to hold the road, but we want to know:  "where we are already?" or confirm our progress: "Oh, we're halfway there." 
In prehistory, this was the same: remarkable objects, like hilltops, depressions and moors were taken as reference points in the prehistoric landscape. 

 
Introduction 
Meme plus que maintenant, le paysage a été crucial pour la capacité de régler, de déplacer et de se procurer de la nourriture. Parmi ceux-ci, de nombreux exemples sont connus, allant des routes alentour  des moyennes terrasses le long des ruisseaux et des rivières, jusqu'a  des sites sur les hauts plateaux, avec large panorama. Dans le paysage, il était également important de trouver des points fixes, comme des pointes de référence,  où vous pourriez rencontrer, mais aussi pour vous orienter la route dans de vastes paysages forestiers denses, où les collines ne sont presque pas visibles, les étangs formés ou marécages monuments souvent fixe. Autres points d'orientation par exemple, étaient les très vieux arbres, le confluent des ruisseaux ou rivières, les grottes ou abries, une hausse soudaine dans le paysage, les rochers sculptés, etc., etc.
Dépressions dans le paysage sont presque toujours des aquifères (tels que les étangs, les réservoirs ou les marécages approfondis). Pendant la préhistoire c'étaient des lieux importants pour l'homme préhistorique: pointe de réference, inchangé dans le paysage, pour l'orientation, comme pointes de rendez- vous, l'accueil pour les humains et les animaux, comme aussi plus tard des lieux où l'argile a été extrait, et encore plus tard - notamment en Médiévale) comme un arrosoir trous pour le bétail.
Un exemple: Putten (NL):  une depression nommé: Le Solse Gat ( comme :"Trou de Soleil")
En observant  Solse Gat, grande depression dans la région néerlandaise Veluwe  avec un profondeur de plus de huit mètres, qui très probablement dans la dernière période glaciaire, Pingo ruine se pose: par la pression de la glace est un énorme fossé ouvert, qui fondent plus tard, l'eau coulait. Au fond de la fosse est encore un marécage et il ya de l'eau dans ce est de trouver une végétation particulière. Auparavant, il était envahi marais.Autour des légendes Solse Gat se pose, et il est certain que ces lieux ont capturé l'imagination desquels ils découlent. Notamment, une route préhistorique, nommé Le  Laak (ce nom signifie en néerlandais  'la frontière'  qui  est  actuellement la limite municipale et la frontière entre deux forets, le Sprielder- et Speulderbos) longe le Solse Gat, le long de laquelle se trouvent des tumuli  préhistoriques(Hegener, 1995), ce qui signifie que cette voie  sera  déjà vieux: plusieurs milliers d'années. Avec la grande  profondeur du Solse Gat  c'est peu probable qu'il a été creusé par l'homme, en particulier pour l'extraction de l'argile, parce que cela érode plateau bords inférieurs de placer l'argile plus facilement accessibles (à partir par exemple de comparer Leemkuilen. Le Gaasterland, Frise ).En plus: creuser est toujours visible avec des traces, et pourquoi creuser  8 metres pour l'argile?
Forêt de Soetrich (F)
La belle forêt  de soetrich en Lorraine (Moselle) est située dans la région Lorraine française, dans la ville de Hettange - Grande, c'est une  dépression  qui 
est très similaire à celle que le  Solse Gat, avec une profondeur de 10 mètres, avec les mêmes caractéristiques à savoir un marais avec une végétation particulière, où l'eau permanent a également (sol limoneux) le long de laquelle effectue un trajet, en forme d'un gully;  dans la même forêt  huit autres dépressions similaires ont été observés par J.- Y. Ringenbach, mais pas du meme origine.
Voyage à travers la campagne: au jour d hui et pendant la préhistoire...
En voyageant à travers du  paysage on est aidé par des indices qui nous montrent à quel point nous sommes déjà sur le chemin de notre objectif. Pas seulement que nous voyageons à travers la zone étrange nous devons tenir la route "où nous sommes déjà?" ou  "Oh, nous sommes à mi-chemin." 
Pendant la préhistoire, ce sont les mêmes choses, indiquant notre route: des  objets remarquables, comme des hauts  collines, des dépressions et les lande, s ont été prises comme points de référence dans le paysage préhistorique.

Referenties/ Internet
Hegener, M; Archeologie van het landschap. Uitgeverij Contact, Amsterdam

No comments:

Post a Comment